Có phải chúng ta đang sống trong một “đa vũ trụ” do các vô số các vũ trụ song song tạo thành? Giả thuyết này nghe giống như một khái niệm trong phim khoa học viễn tưởng, tuy nhiên, từ lâu nó vẫn được nhìn nhận là có khả năng về mặt khoa học.

Thuyết vũ trụ song song không chỉ là khoa học viễn tưởng - H1
Thuyết vũ trụ song song không chỉ tồn tại trong các sách tiểu thuyết khoa học viễn tưởng, mà từ lâu đã được nhìn nhận là có khả năng về mặt khoa học. (Ảnh qua Pixabay)

Trong cuốn sách tiểu thuyết khoa học viễn tưởng đạt giải thưởng Hugo năm 1973 The Gods Themselves (tạm dịch: Bản thân các vị Thần), Isaac Asimov đã bàn về lý thuyết đầy lôi cuốn: Đa vũ trụ.

Thuyết vũ trụ song song không chỉ là khoa học viễn tưởng - H2
Quyển sách The Gods Themselves (tạm dịch: Bản thân các vị Thần) của Isaac Asimov. (Ảnh qua Message To Eagle)

Asimov mạnh dạn đặt vấn đề rằng: Liệu có tồn tại vô số vũ trụ, và sự sống có thể tồn tại trong bất kỳ vũ trụ nào với các định luật vật lý khác nhau hay không?

Trong The Good Themselves, Asimov có nhắc đến chuyện loài người khám phá ra nguồn năng lượng tự do, không giới hạn. Nhiều năm trước phát hiện quan trọng này, một chủng tộc ngoài trái đất vượt trội cư trú trong một vũ trụ song song đã liên lạc với con người.

Trong vũ trụ song song này, các định luật vật lý cơ bản khác với các định luật của loài người. Ví dụ, năng lượng hạt nhân mạnh mẽ trong vũ trụ song song mạnh hơn nhiều so với lực này ở thế giới của chúng ta.


Đồng hồ Casio giá SHOCK!

Sau đó, loài người và người ngoài hành tinh lân cận đã cố gắng mở ra các cơ hội khác nhau nhằm mở ra khoảng trống giữa các vũ trụ, để các electron dư thừa rò rỉ từ vũ trụ của họ vào vũ trụ của chúng ta và các positron dư thừa sẽ rò rỉ từ chúng ta sang họ.

Nhân loại tin rằng có thể sử dụng một nguyên tố hóa học hiếm, có tính hóa học cao là plutonium-186 có nguồn gốc ngoài hành tinh để tạo ra một lượng lớn năng lượng dưới dạng electron. Nếu vậy, con người có thể khai thác chúng để cung cấp nguồn năng lượng tự do tuyệt vời và dần giải quyết được cuộc khủng hoảng năng lượng mà thế giới chúng ta đang đối mặt. Mặt khác, người ngoài hành tinh lại có một kế hoạch rất khác với chúng ta. Vũ trụ của họ đang chết dần. Do đó họ thiết lập một cuộc trao đổi để hy vọng rằng có thể vực dậy thế giới đang hấp hối của mình. Và như thế, chẳng mấy chốc Trái Đất sẽ gánh chịu một thảm họa.

The God Themselves là cuốn sách khoa học viễn tưởng hay, và cốt truyện cũng đặt ra những vấn đề thắc mắc không thể tránh khỏi của giới khoa học: Các vũ trụ song song có phù hợp với các định luật vật lý không?

Nhiều nhà vật lý e ngại rằng rất khó để thảo luận về các định luật vật lý nếu không có bằng chứng vững chắc có thể chứng minh sự tồn tại của đa vũ trụ. Biết đâu chừng, có lẽ một ngày nào đó Máy gia tốc hạt lớn sẽ xác nhận được sự tồn tại của vũ trụ song song.

Các nghiên cứu đã chỉ ra, các quy luật tự nhiên trong vũ trụ của chúng ta rất khác biệt. Theo nghiên cứu được thực hiện tại Đại học New South Wales (UNSW), Đại học Công nghệ Swinburne và Đại học Cambridge, lực điện từ – một trong bốn lực cơ bản đã biết – dường như luôn thay đổi trên toàn vũ trụ. Lực này được đo bằng đơn vị hằng số cấu trúc tinh và được biểu thị bằng ký hiệu “alpha”.

Gợi ý đầu tiên cho rằng ký hiệu alpha đã xuất hiện từ một thập kỷ trước khi Giáo sư John Webb, Giáo sư Victor Flambaum cùng các đồng nghiệp tại UNSW và các nơi khác phân tích được các quan sát từ Đài thiên văn Keck, Hawaii. Những quan sát được giới hạn trong một khu vực rộng lớn trên bầu trời.

Tuy nhiên, hiện tại, Webb cùng các đồng nghiệp đã nhân đôi số lượng quan sát và đo giá trị của alpha trong khoảng 300 thiên hà xa xôi, tất cả đều ở khoảng cách rất xa Trái Đất và trong phạm vi khu vực rộng lớn hơn nhiều trên bầu trời. Bằng cách sử dụng “Kính thiên văn cực đại” của Đài quan sát phía nam châu Âu ở Chile, các nhà khoa học đã thu được các quan sát này.

Giáo sư Webb cho biết: “Kết quả làm chúng tôi khá kinh ngạc. Từ vị trí của chúng ta trong Vũ trụ, alpha trở nên yếu dần đi theo một hướng, nhưng sẽ mạnh dần lên theo hướng ngược lại.

Tiến sĩ King nói thêm: “Nếu được xác nhận, phát hiện này sẽ có ý nghĩa sâu sắc đối với sự hiểu biết của chúng ta về không gian và thời gian, nó cũng vi phạm một trong những nguyên tắc cơ bản theo thuyết tương đối rộng của Einstein”.

Giáo sư Flambaum cho biết: “Những vi phạm như vậy thực sự được mong đợi ở một “Thuyết vạn vật” hiện đại hơn với nỗ lực thống nhất tất cả các lực cơ bản đã biết. Sự thay đổi liên tục trơn tru trong alpha cũng có thể ám chỉ rằng: Vũ trụ lớn hơn nhiều so với phần chúng ta quan sát được, hoặc có khi là vô hạn”.

Thuyết vũ trụ song song không chỉ là khoa học viễn tưởng - H3
Tinh vân Carina cách Trái đất 7.500 năm ánh sáng. (Ảnh: Hubble Space Telescope)

Tiến sĩ Murphy phát biểu: “Một ý tưởng phổ biến khác hiện nay là: Có nhiều vũ trụ tồn tại, mỗi vũ trụ đều có một bộ định luật vật lý riêng. Ngay cả một sự thay đổi nhỏ trong quy luật tự nhiên cũng có nghĩa là quy luật không hoàn toàn tuyệt đối từ khi vũ trụ của chúng ta được sinh ra. Quy luật tự nhiên mà bạn thấy có thể phụ thuộc vào không gian – thời gian của bạn – tức là thời điểm và địa điểm bạn sống trong Vũ trụ”.

Giáo sư Webb cho biết những phát hiện mới này cũng đưa ra một lời giải thích rất tự nhiên cho một câu hỏi khiến các nhà khoa học đau đầu trong nhiều thập kỷ: Tại sao các định luật vật lý dường như hòa điệu rất tinh tế đối với sự tồn tại của vạn vật trong cuộc sống?

Ông nói: “Câu trả lời có thể là các khu vực khác của Vũ trụ không hoàn toàn thuận lợi cho cuộc sống như chúng ta vẫn tưởng, và các định luật vật lý mà chúng ta đo lường trong phần Vũ trụ của mình chỉ là ‘quy luật địa phương’ mà trong đó, ta không lấy gì làm ngạc nhiên khi phát hiện ra một sự sống ở đâu đó”.

Một số nhà khoa học tin rằng họ đã tìm thấy bằng chứng đầu tiên về vũ trụ song song.

Có nhiều người cho rằng nghiên cứu các vũ trụ song song là rất quan trọng, bởi lẽ trong tương lai chúng có thể là nơi sinh tồn cho các loài đang cố né tránh sự diệt vong không thể tránh khỏi trong Vũ trụ của chúng ta.

Bertrand Russell là triết gia, nhà logic học, nhà toán học người Anh của thế kỷ 20.  Dưới đây là một trong những đoạn buồn nhất mà ông viết, diễn tả sự tuyệt vọng vô bờ mà ông cảm nhận khi suy ngẫm về tương lai xa xôi của con người và vũ trụ:

“Không có lửa, không có chủ nghĩa anh hùng, không có sự căng thẳng trong suy nghĩ hay cảm giác nào có thể bảo tồn sự sống mãi mãi… tất cả những người lao động ở mọi thời đại, tất cả sự tận tụy, tất cả cảm hứng, tất cả sự sáng chói tỏa ra từ tài năng của con người, đều bị tiêu diệt trong cuộc diệt vong lớn của hệ mặt trời; và toàn bộ kho tàng thành tựu của nhân loại chắc hẳn sẽ bị chôn vùi dưới đống đổ nát của vũ trụ khi nó [vũ trụ] bị hủy diệt”.

Russell đã viết những dòng này vào kỷ nguyên trước khi loài người bắt đầu du hành vào không gian.

Thuyết vũ trụ song song không chỉ là khoa học viễn tưởng - H4
Tinh vân có hình bàn tay thần của thần. (Ảnh: NASA)

Ngày nay, người ta có vẻ cảm thấy sự kết thúc của Mặt trời không có gì là quá thảm khốc, nhưng còn về cái chết của cả một vũ trụ chắc chắn là điều không thể không được chú ý.

Có thể một ngày nào đó trong tương lai xa xôi, ngôi sao cuối cùng sẽ ngừng phát sáng, và vũ trụ sẽ bị vùi lấp trong các mảnh vụn hạt nhân, những ngôi sao neutron vụt tắt và các lỗ đen. Những nền văn minh siêu cấp sẽ tập trung xung quanh những hố đen nhấp nháy ánh lửa cuối cùng phát ra bức xạ Hawking mờ nhạt, tựa như những người vô gia cư rách rưới nằm bên đống lửa đang dần tắt lịm. Phải chăng đó là kết thúc của vũ trụ? Liệu tất cả có nên kết thúc như vậy không?

Đúng là tất cả sự sống phải kết thúc và ngay cả những nền văn minh tiên tiến nhất cũng sẽ không thể tránh khỏi khoảnh khắc vũ trụ của chúng ta đi đến hồi kết trong một “vụ đóng băng lớn”, hay còn gọi là “cái chết nhiệt” hay “sự diệt vong lớn”.

Quan điểm của Isaac Asimov cho rằng những loài ngoài hành tinh tiến bộ đang cư trú trong một vũ trụ song song có lẽ không phải là quá xa vời. Có lẽ ngay cả “chính các vị thần” cũng phải tìm cách tránh sự hủy diệt cuối cùng của Vũ trụ bằng cách trốn thoát đến một thế giới song song.

Bảo San (theo Message To Eagle)

Xem thêm: