Truyền thuyết và kiêng kỵ về “quỷ đói” trong tháng cô hồn

Cứ tới tháng 7 âm lịch hàng năm, mọi nhà đều chuẩn bị bày biện và sửa soạn những mâm cỗ cho lễ cúng chúng sinh, hay còn gọi là cúng cô hồn. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu và biết về những phong tục của tín ngưỡng dân gian này. Cùng tìm hiểu những truyền thuyết, phong tục hay điều kiêng kỵ trong tháng cô hồn này dưới đây.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 1
Diêm Vương cai quản địa ngục sẽ mở cửa Quỷ môn quan tháng 7 hàng năm.

Khởi nguồn từ Phật giáo Ấn Độ…

Cúng cô hồn là một tín ngưỡng tâm linh truyền thống của người Việt Nam. Người Việt cổ tin rằng, con người gồm hai phần – hồn và xác. Khi mất đi, phần hồn còn tồn tại, tùy theo việc khi còn sống làm mà người mất sẽ được đầu thai kiếp khác hay bị đày xuống địa ngục, thậm chí lang thang quấy rối người thường. Cúng cô hồn từ đó mà xuất hiện.

Theo nhiều người, tín ngưỡng này được coi là một hành động nhân đạo, cứu giúp cho những linh hồn khốn khổ của người Việt. Trong năm, lễ cúng cô hồn vào tháng 7 âm lịch là lớn nhất, thường trùng với lễ Vu Lan của Phật giáo.

Dưới góc độ Đạo giáo, tục cúng cô hồn bắt nguồn từ tích cổ Trung Hoa. Mỗi năm, Diêm Vương lại cho mở Quỷ môn quan từ ngày 2/7, để quỷ đói được trở lại cõi trần và đến rằm thì quay về bởi cửa địa ngục sẽ đóng.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 2
Một hình ảnh minh họa quỷ đói trong tín ngưỡng Á Đông.

Do đó, vào tháng 7 âm lịch, người ta quan niệm trên dương thế có rất nhiều quỷ đói nên phải cúng cháo, gạo, muối hối lộ cho chúng để chúng không quấy nhiễu cuộc sống bình thường. Thậm chí, nhiều nơi người ta còn gọi quỷ đói là “người anh em tốt”, “thần cửa sau” để lấy lòng những linh hồn quỷ này.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 3
Để xoa dịu quỷ đói, người ta thường gọi chúng là “người anh em tốt”,“thần cửa sauhối lộ” bằng muối, gạo, cháo.

Ngạ quỷ. 

Trong số những cô hồn, ma quỷ hay phá quấy người dân, dân gian xưa thường xuyên nhắc tới ngạ quỷ (quỷ đói). Trong các thuyết Phật giáo, người ta cho rằng, ngạ quỷ là một dạng tái sinh khi con người chết đi, nếu làm nhiều việc tốt, chúng sẽ được đầu thai kiếp khác làm người. Ngược lại, nếu làm điều xấu, tùy theo các mức độ mà chúng sẽ bị đầy xuống địa ngục, nhẹ hơn thì đầu thai làm súc sinh và nhẹ nhất làm ngạ quỷ.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 4
Lũ ngạ quỷ thường sống tại những nơi nhơ nhớp, chuyên quấy rối cuộc sống người dân.

Trong Phật giáo có chuyện kể rằng, một gia đình nọ giàu có nhờ bán nước mía. Một hôm, có một nhà sư tới xin nước mía về để chữa bệnh. Người chồng đi vắng, dặn vợ ở nhà tiếp đãi nhà sư cẩn thận.

Nhưng bà vợ tham lam, keo kiệt đã lén đi tiểu vào bát của nhà sư, sau đó trộn chung với nước mía. Nhà sư tinh thông biết chuyện, đã đổ bát nước đi và bỏ về. Sau này, người vợ chết đi, do tội lỗi của mình nên bị đầu thai thành thứ quỷ luôn luôn đói khát, sống ở nơi bẩn thỉu, nhớp nhúa, gọi là quỷ đói.

… và bí ẩn với những điều kiêng kỵ …

Là một tín ngưỡng dân gian và liên quan rất nhiều tới các linh hồn, quỷ đói nên trong văn hóa người Việt ta có rất nhiều điều kiêng kỵ mỗi dịp tháng cô hồn tới.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 5

Những khu vực vắng vẻ, tối tăm là địa điểm yêu thích của các linh hồn.

Phổ biến nhất, người ta thường kiêng ra đường buổi đêm, nhất là với trẻ con. Phần đông cho rằng, ban đêm là lúc ma quỷ ra đường nên cần tránh xa kẻo bị bắt mất. Ngoài ra, rất nhiều người kiêng tới nỗi không dám lái xe vào ban đêm. Họ sợ sự va chạm – được coi là hành động xúc phạm tới quỷ thần và có thể reo rắc vận rủi sau này.

Bơi ngoài sông, ngoài biển cũng là một điều tối kỵ mỗi dịp tháng cô hồn. Ngạ quỷ thường sống ở nơi nhớp nhúa, ẩm ướt, do đó nếu bơi dễ gặp phải chúng, bị chúng kéo chân làm cho chết đuối.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 6
Ngạ quỷ luôn chầu chực để trêu ghẹo người thường vào tháng cô hồn.

Để xoa dịu, lấy lòng ngạ quỷ và các cô hồn, người ta tổ chức lễ cúng cô hồn. Trong lễ này, điều tuyệt đối bị cấm là sờ vào thức ăn trên mâm cúng như gạo, cháo, muối. Người xưa lý giải rằng, làm như vậy là chọc giận ngạ quỷ và chúng sẽ gieo rắc căn bệnh bí hiểm lên người phạm thượng.

Truyền thuyết và kiêng kỵ về "quỷ đói" trong tháng cô hồn 7
 Cần phải tránh xa những chỗ đốt vàng mã cho các cô hồn.

Ngoài ra khi đốt vàng mã hối lộ cho các loài quỷ, ông bà xưa cũng cấm con cháu bước lên hoặc lại gần vùng đốt lửa. Nguyên nhân là vì lửa sẽ mở ra cánh cửa vào thế giới linh hồn, nếu chẳng may dẫm phải sẽ bị quỷ dữ lôi kéo, trêu ghẹo.

Tổng kết 13 điều kiêng kỵ trong tháng cô hồn:

Tạm kết: Phật giáo nhìn nhận rằng thế giới phàm của chúng sinh, bao gồm có 6 ngả đó là : Thiên, người, Atula, quỷ, bàng sanh ( như bò, ngựa, kiến, muỗi và các động vật khác) và địa ngục, trong 6 ngả này thì cứ được sinh ra rồi lại chết đi, chết đi rồi lại sinh ra, được gọi là 6 ngả luân hồi, vì vậy mà sau khi người ta chết đi thì sẽ có 1/6 khả năng có thể sẽ trở thành ma quỷ.

Từ xưa đến nay, cảnh đời trải biết bao cuộc bể dâu diễn biến, và người đời mãi tranh đua ganh ghét tàn hại nhau vì mối danh, lợi, sắc, tài. Con người có bao nỗi khổ là bởi gây nhiều tác nghiệp, mà sở duyên của nghiệp, lại từ nơi vọng tâm mê hoặc chấp lấy cái tôi. Vì thế, hãy tu tâm, tích đức để gia tăng phúc phận của sinh mệnh bản thân. Không nên làm điều ác mà bị chuyển sinh thành quỷ.

kenh14.vn